Gạo lứt là gì? 6 tác dụng của gạo lứt bạn nên biết

Gạo lứt được biết đến với các tên gọi như gạo rằn, gạo lật. Loại gạo này có giá trị dinh dưỡng rất cao, không chứa gluten, giàu vitamin và khoáng chất. Nếu bạn đang muốn cải thiện tình trạng sức khỏe của mình thì không thể bỏ qua loại ngũ cốc này.

1. Gạo lứt là gì?

gạo lứt 1

Gạo lứt là loại gạo chỉ được xay sơ qua để loại bỏ vỏ trấu và vẫn giữ được lớp cám gạo bên ngoài, chứ không được xát bỏ, cũng chính vì thế mà thành phần dinh dưỡng của nó cao hơn gạo thường.

Không giống như gạo trắng, sau quá trình xay hoặc giã đã làm mất đi một lượng đáng kể vitamin, chất xơ và mangan thì gạo lứt vẫn giữ được các axit béo không bão hòa, cùng với protein, tinh bột, khoáng chất và vitamin.

Ngày nay, gạo lứt thường được sử dụng để hỗ trợ điều trị các vấn đề về sức khỏe như đau dạ dày, tiêu chảy, giun đường ruột, ứ nước, vàng da, bỏng, thiếu thiamin, chảy máu mũi, nôn ra máu, sốt, viêm, trĩ, liệt, vẩy nến,…Ngoài ra, nó cũng có vai trò như một chất kích thích sự thèm ăn, chất làm dịu, làm se vết thương hoặc làm thuốc bổ.

Khi ăn cơm lứt, nếu chưa quen bạn sẽ cảm thấy hơi thô và cứng, gây ra cảm giác nham nháp ở cổ họng do gạo còn lớp vỏ cám ở ngoài. Tuy nhiên gạo này rất tốt cho sức khoẻ đấy nhé!

Review: Thanh cơm lứt ngũ cốc Herbslim có tốt không? Giá bao nhiêu?

2. Thành phần dinh dưỡng của gạo lứt

gạo lứt 2

So với gạo trắng, gạo lứt vượt trội hơn nhiều về các thành phần dinh dưỡng. Trong một chén cơm lứt có chứa:

  • Calo: 216
  • Chất xơ: 3,5 gram
  • Carb: 44 gram
  • Protein: 5 gram
  • Chất béo: 1,8 gram
  • Niacin (B3): 15% RDI
  • Thiamin (B1): 12% RDI
  • Axit pantothenic (B5) : 6% RDI
  • Pyridoxine (B6): 14% RDI
  • Magiê: 21% RDI
  • Kẽm: 8% RDI
  • Sắt: 5% RDI
  • Đồng: 10% RDI
  • Photpho: 16% RDI
  • Selen: 27% RDI
  • Mangan: 88% RDI

Ngoài ra, gạo lứt cũng là nguồn cung cấp các loại dưỡng chất như canxi, kali, riboflavin (B2), và folate. Đặc biệt có chứa hàm lượng mangan cao, mặc dù đây là một khoáng chất ít được biết đến nhưng nó có vai trò trọng yếu đối với cơ thể, bao gồm chữa lành vết thương, kích thích xương phát triển, điều chỉnh lượng đường trong máu, chức năng thần kinh hoặc chuyển hóa co cơ.

Nếu cơ thể bị thiếu hụt mangan có thể dẫn tới nguy cơ mắc hội chứng chuyển hóa, tăng trưởng kém, khử khoáng xương và ảnh hưởng xấu tới khả năng sinh sản.

Hơn thế nữa, gạo lứt còn là nguồn cung cấp các hợp chất thực vật tuyệt vời cho cơ thể. Bởi vì loại gạo này có chứa nhóm chất chống oxy hóa, bao gồm flavonoid và phenol, giúp ngăn ngừa cơ thể không bị stress oxy hóa – một trong nhưng yếu tố chính gây ra các căn bệnh như ung thư, tim hoặc lão hóa sớm.

Các chất chống oxy trong gạo lứt hoạt động mạnh mẽ, giúp ngăn chặn các tổn thương tế bào gây ra do các gốc tự do và giảm các tình trạng viêm.

3. Gạo lứt có tác dụng gì đối với sức khỏe?

Nhờ vào bảng thành phần giàu giá trị dưỡng mà gạo lứt đã có những đóng góp to lớn đối với sức khỏe của người sử dụng, bao gồm:

Giảm cân hiệu quả

Bạn có thể sử dụng gạo lứt để thay thế các loại ngũ cốc tinh chế như mì trắng, gạo trắng cho mục đích giảm cân.

Các loại ngũ cốc tinh chế thường thiếu hụt chất xơ và một số chất dinh dưỡng khác, trong khi gạo lứt lại rất giàu những nguồn dưỡng chất thiết yếu này. Chẳng hạn, trong một bát cơm lứt (158 gram) có chứa 3,5 gram chất xơ, tuy nhiên gạo trắng lại chứa ít hơn 1 gram.

Mặt khác, chất xơ có công dụng hữu ích trong việc giảm cân, vì nó khiến cơ thể cảm thấy nhanh no hơn, hạn chế cơn thèm ăn, từ đó giảm bớt được lượng calo tiêu thụ.

Đối với những phụ nữ bị thừa cân, nên ăn khoảng 2/3 cốc gạo lứt (150 gram) mỗi ngày sẽ giúp giảm đáng kể chu vi vòng eo và trọng lượng cơ thể.

Tốt cho sức khỏe tim mạch

gạo lứt 3

Gạo lứt là một loại thực phẩm rất tốt cho sức khỏe tim mạch, bởi vì nó chứa nhiều chất xơ, cùng các hợp chất có lợi khác.

Chất xơ có trong gạo lứt giúp ngăn ngừa hiệu quả các căn bệnh như tắc nghẽn động mạch, bệnh tim, bệnh hô hấp. Các nhà nghiên cứu đã chỉ ra rằng, những người thường xuyên ăn các loại ngũ cốc nguyên hạt, đặc biệt là gạo lứt sẽ có nguy cơ mắc bệnh tim mạch vành thấp hơn 21% so với những người ít sử dụng chúng.

Hơn nữa, gạo lứt có chứa các hợp chất lignans, có tác dụng làm giảm huyết áp, mức cholesterol và giảm độ cứng động mạch. Đây là những yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn tới bệnh tim.

Thêm vào đó, gạo lứt rất giàu magie, giúp bảo vệ trái tim luôn khỏe mạnh, giảm các nguy cơ suy tim, đột quỵ và tử vong. Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo rằng, phụ nữ nên bổ sung 100 mg magie/ngày vào chế độ ăn uống sẽ làm giảm tỷ lệ tử vong do bệnh tim từ 24-25%.

Giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường

Việc sử dụng gạo lứt để thay thế gạo trắng có thể mang lại nhiều lợi ích cho những người mắc bệnh tiểu đường.

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, những người bị tiểu đường tuýp 2 khi ăn 2 khẩu phần gạo lứt mỗi ngày sẽ làm giảm đáng kể mức đường huyết trong máu sau bữa ăn và hemoglobin A1c. Gạo lứt có thể làm được điều này bởi chỉ số đường huyết của chúng thấp hơn so với gạo trắng, mức độ tiêu hóa cũng chậm hơn và ít gây ảnh hưởng tới lượng đường trong máu.

Không chứa gluten

Gluten là một loại protein có trong các loại ngũ cốc như lúa mạch, lúa mì. Hiện nay, rất nhiều người ưa chuộng và thực hiện theo chế độ ăn kiêng không chứa gluten, bởi vì một số lý do sau:

Gluten có thể gây ra các phản ứng dị ứng, đau dạ dày, đầy hơi, buồn nôn hoặc tiêu chảy đối với những người không dung nạp được gluten.

Chế độ ăn không có gluten mang lại nhiều lợi ích sức khỏe cho những người mắc bệnh tự miễn.

Một điều tuyệt vời là gạo lứt lại không có chứa loại protein này, vì vậy nó đã trở thành lựa chọn an toàn đối cho những người không thể tiêu thụ được gluten.

Tăng cường sức khỏe xương

Magie là một trong những thành phần chính có trong gạo lứt, có vai trò quan trọng trong việc giúp xương chắc khỏe. Ngoài ra, nó còn là một chất hỗ trợ quá trình hoạt hóa vitamin D giúp cơ thể hấp thụ nhiều lượng canxi hơn, ngăn ngừa các tình trạng rạn xương, mật độ xương thấp, viêm khớp, loãng xương hoặc khử khoáng xương.

Tốt cho trẻ sơ sinh

Gạo lứt là một nguồn nguyên liệu cung cấp nhiều chất dinh dưỡng thiết yếu đối với sự phát triển của trẻ. Dưới đây là một số lợi ích mà loại gạo này đem lại cho sức khỏe của trẻ sơ sinh, bao gồm:

  • Ngăn ngừa tình trạng táo bón cho trẻ do chứa hàm lượng chất xơ dồi dào
  • Gạo lứt có chứa vitamin B, giúp trẻ phát triển toàn diện về thể chất và trí não.
  • Protein trong gạo lứt có tác dụng giúp phát triển các cơ, khớp và dây chằng.
  • Cung cấp nguồn năng lượng giúp trẻ hoạt động tích cực cả ngày dài

4. Gạo lứt có những loại nào?

gạo lứt 4

Do gạo lứt giữ loại vỏ cám gạo bên ngoài. Chính vì thế mà nó được chia làm 3 màu: trắng ngà, đỏ và đen.

Gạo lứt trắng

Đây là loại gạo được sản xuất nhiều nhất và phù hợp với nhiều lứa tuổi. Loại gạo này có màu trắng ngà hoặc trắng ngả nâu vàng, bạn sẽ dễ dàng tìm thấy tại các cửa hàng bán gạo hay siêu thị.

Gạo lứt đỏ

Loại gạo này thường có màu đỏ nâu nên thường bị nhầm với gạo huyết rồng.

Cách phân biệt là bạn tách đôi thử hạt gạo, nếu thấy phần lõi bên trong có màu trắng là gạo lứt đỏ. Còn đối với gạo huyết rồng thì sẽ màu đỏ sẫm bên trong.

Gạo lứt đen

Gạo lứt đen thường sẽ có màu tím than, chứ không phải màu đen hoàn toàn. Loại gạo này có lượng đường thấp, hàm lượng chất xơ và hợp chất thực vật cực kì cao, tạo cảm giác no lâu và giảm sự thèm ăn, giúp thúc đẩy quá trình giảm cân.

gạo lứt 5

Ngoài ra còn có hai loại gạo nữa để có thể dễ dàng phân biệt hơn

Gạo lứt tẻ

Gạo lứt tẻ thường sẽ khá giống với các loại gạo trắng dùng để nấu cơm hằng ngày, chỉ khác một chút là gạo lứt tẻ sẽ có màu trắng ngà do còn nguyên lớp vỏ cám.

Gạo lứt tẻ được chia làm 2 loại là loại tẻ tròn và loại tẻ dài. Trước khi nấu, bạn cần ngâm gạo trong vòng 1 – 2 tiếng để hạt gạo được nở ra, như vậy khi mang đi nấu gạo sẽ mềm, dẻo hơn.

Gạo lứt nếp

Loại gạo này bắt nguồn từ những loại nếp khác nhau như nếp than, nếp hương, nếp hoa vàng,… Gạo lứt nếp thường dùng để nấu xôi, nấu chè do hạt gạo sau vẫn giữ được độ dính và dẻo.

5. Cách chọn mua gạo lứt ngon

Tuỳ vào sở thích, bạn có thể tuỳ chọn 1 trong các loại gạo lứt đã nêu trên nhé.

Khi mua, bạn nên sờ thử vào hạt gạo lứt, lớp ngoài hơi thô ráp, sáng bóng do lớp cám bao phủ bên ngoài.

Nên chọn mua hạt gạo còn nguyên hạt, không bị bể nát, mùi thơm đặc trưng của gạo mới.

Tránh chọn mua gạo đã cũ, hoặc bị mối mọt. Do các loại gạo này đã để lâu và đã bị mất chất dinh dưỡng khá nhiều.

6. Cách bảo quản gạo lứt

gạo lứt 6

Đựng trong hộp chuyên dụng

Làm sạch các hộp đựng gạo chuyên dụng, lau khô ráo rồi cho gạo lứt vào trong hộp. Đậy nắp kín và bảo quản hộp gạo ở những nơi thoáng mát, tránh đễ những nơi ẩm thấp hoặc để gần lò vi sóng, lò nướng.

Chia thành từng phần nhỏ

Bạn nên chia gạo lứt ra thành phần nhỏ cho vào hũ/ hộp đựng. Bạn có thể cho những phần nhỏ này bảo quản trong tủ lạnh giúp hạn chế được mối mọt. Ngoài ra chia thành phần nhỏ sẽ giúp gạo dễ bảo quản, tránh bị mốc hơn.

Dùng tỏi

Còn một cách nữa để bảo quản gạo lứt mà không phải ai cũng biết đâu nha, đó là dùng tỏi. Bạn chỉ cần cho vài tép tỏi đã lột vỏ lên trên hộp đựng gạo (lượng tỏi nhiều hay ít tùy theo lượng gạo nha). Sau đó đậy kín nắp lại là được rồi đấy.

Tỏi sẽ giúp cho gạo không mối mọt ăn và giữ cho gạo lứt được nguyên như ban đầu.

7. Mua cơm (gạo) lứt ở đâu?

Bạn có thể tìm mua các loại gạo lứt ở những cửa hàng chuyên bán gạo, các siêu thị lớn hoặc các chuỗi cửa hàng trên toàn quốc.

Ngoài ra bạn cũng có thể truy cập vào các trang thương mại điện tử như Shopee, Lazada để mua nhanh chóng, dễ dàng hơn.

Giá gạo lứt dao động từ 25.000 – 45.000 đồng/ 1kg, tùy theo màu sắc của từng loại.

Website: https://ngaytuoisang.com/

Các nguồn tham khảo: dienmayxanh.com, vinmec.com, wikipedia

Sản phẩm nổi bật

About The Author

Reply